Nyai Undang

Mungkin itah wayah tuh katawa pahlawan bawi je tangguh te R.A Kartini, Cut Nyak Dien, atawa Christina Martha Tiahahu. Padahal tege pahlawan bawi beken je tangguh tuntang bahalap bau mata, bara Kapuas Kalimantan Tengah, iye te Nyai Undang arae.

Nyai Undang lahir melai Pulau Kupang Kab. Kapuas wayah tuh. Beliau ratu kerajaan Tanjung Pematang Sawang, Kuta Bataguh 14 M. Beliau terkenal sakti, masyarakat uras segan dengan Nyai Undang oleh beliau te memimpin kerajaan adil hindai bijaksana. Nyai Undang oloh bawi je diya handak dilecehkan oleh oloh beken, terutama hatuwe je manampayah randah oloh bawi.

Puji ije andau pangeran bara kerajaan dimpah Solok Windanau handak melamar Nyai Undang akan jadi Sawa pangeran te, tapi inolak beliau dengan halus lamaran jikau. Kenyataa pangeran te diya inerima penolaka bara Nyai Undang, limbah te dengan sombong iye handak mimbing lenge Nyai Undang, merasa dilecehkan Nyai undang membunuh pangeran te mehapan senjata ayun Nyai Undang, seketika kea Pangeran bara kerajaan Solok  Windanau malihi dengan are daha je belua bara biti bereng pangeran te.

Mahining Pangeran kerajaan Solok Windanau Malihi into lenge Nyai Undang bara kerajaan Tanjung Pematang Sawang, Kakak Pangeran te handak mambaleh dendam dengan manumpas sangkalepah penghuni kerajaan Nyai Undang tanpa mahining helo kisah buhen sampai Nyai Undang mambunuh andi ah.

Je Kuan Kaka nah hutang daha imbayar daha kea kua. Iye memimpin pasuka gawi manyarang kerajaan Nyai Undang.

Kerajaan Tanjung Pematang Sawang jadi ketawa amun kerajaan Solok Windanau handak manyarang kerajaan ayu ah. Limbah te Nyai Undang menyuhu panglima bara penjuru wilayah dumah, oleh ewen je ingahau  te masih tege hubunga pahari dengan Nyai Undang. Semisal beliau belaku dohop dengan andi ah Tambun dengan Bungai. Diya tahi ewen Pahari Nyai Undang dumah bakumpul Hung kerajaan Tanjung Pematang Sawang sambil manyusun rencana perang.

Nyai Undang berdoa dengan hatala, limbah te beliau dinun patunjuk supaya beliau dengan pasukan mambangun benteng Kuta je segah toto, benteng jite inenga arae Bataguh.

Perang diya tau ingelak hindai, ije ije musuh tumbang limbah te Malihi termasuk pemimpin musuh Pangeran bara kerajaan Solok Windanau. Iye Malihi melai lenge Nyai Undang si ratu Pemberani. Perang selesai dengan waktu ije andau ih. 

Akhir kesah ah Nyai Undang je tarus-tarusan manolak lamaran bara are pangeran, limbah te beliau manarima lamaran bara pemuda ke ara Sangalang. Oloh hatuwe ke bahalap budi pekerti Tuntang sakti mandraguna.

Nyai Undang akhir ah menikah dengan Sangalang, ewen belom bahagia sampai akhir hayat.

Jite pang lah kisah Nyai Undang ratu cantik tapi bahanyi melawan bila tege je melecehkan oloh bawi.